Xəbər Lenti

Qürbətdə qalmış Qarabağ-Mənsur Həqiqətpur

Vicdan məhbusu zona buraxılmır,kars, karantində saxlanılır

İrandan nüvə sənədlərinin oğurlandığı iddiasına REAKSİYA

İranla nüvə anlaşmasının qorunmasının yüksək əhəmiyyəti vardır

Netanyahunun dostu Babuna ilə Hülya Avşar türkiyəlilərin ilik və qanını İsrailə niyə daşıdı1

Ermənistanın müdafiə naziri ordunu Naxçıvanla sərhədə topladı

Marneulidə İmam Rza (ə) və Xanım Məsumənin (s.ə) mövludları keçirildi

Ordumuz şəhid verdi

''İlham Əliyevi tənqidçiləri həbsxanadan azad etməyə çağırmağınızı xahiş edirik''

AXCP fəalı ''yatağını səliqəli yığmadığına görə'' həbsdə qaldı

“Mən Azərbaycan prezidenti ilə danışıqlara hazıram" - Nikol Paşinyan

Yəmənlilər Ərəbistan koalisiyasının komandanlarının iclası məkanına PUA ilə hücum ediblər

Blokadanı yaran gəmilər tezliklə İtaliyadan Qəzzaya yola düşəcək

İsrail yəhudi dövləti olduğunu rəsmən elan etdi – Daha 2 milyon ərəb təhlükədə

"Təcili tədbir görülməsə, Məmməd İbrahim dünya işığından məhrum olacaq"

Paşinyan: İlham Əliyevlə danışıqlara hazıram

Beş Xəzəryanı ölkə Xəzər dənizi ilə bağlı protokol imzalayıb

Almaniyadan deportasiya edilənlər Bakıda kütləvi şəkildə həbs olundular

Tale Bağırzadə Gəncə hadisələrindən yazdı

Rusiya ordusu erməni kəndinə soxuldu

`Ənsərullah` liderindən Hudeydə açıqlaması

Allahşükür Paşazadə İtaliya prezidenti ilə görüşdü

ABŞ ictimaiyyəti: "Trapm Putinlə görüşdə ABŞ-a xəyanət etdi"

Seyid Əmmar Əl-Həkim: “Xalqın tələbləri yerinə yetirilməlidir”

''Vətəndaş cəmiyyəti və media ilə dialoq olmasa Azərbaycan irəliyə getməyəcək''

Azərbaycan hərbçiləri NATO təlimlərinə qatılacaq

Azərbaycan Respublikası Paşiniyanın hədə-qorxularına cavab verib

XİN sözçüsü xarici jurnalistləri Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə hörmətlə yanaşmağa çağırıb

“Nar və ənar” filmi azəri dilinə tərcümə edildi

Azərbaycan xalqı müalicə üçün ilk olaraq İranı seçir

İran Prezidenti Livan Prezidentinə mesaj göndərdi

Həcci siyasiləşdirən Səudiyyə rejimi məhkəməyə verildi

Ötən gün cinayət törətməkdə şübhəli bilinən 27 nəfər saxlanılıb

ATƏT Azərbaycanı seçki qanunvericiliyini beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırmağa çağırır

İran səfiri: “İki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi 2 milyard dollara çatacaq”

Saakaşvilinin appelyasiya şikayəti qəbul olunmadı

"Əbülfəz Bünyadovun həbsi insan haqlarına, humanistliyə zidddir"

Təhminə Milani Rusiya Film Festivalının münsifələr heyətinin sədri seçildi

Ali Məhkəmə ''Siyəzən məhbusları''nın şikayətini təmin etməyib

Arxiv
 
Tarix : 2018 May 01     |     Kod : 55130

Apolitik lider

Yaxud siyasi romantiklik dövrü qayıdır

Arannews-Bütün böyük hadisələr kiçik, ən xırda və əhəmiyyətsiz şeylərdən başlayır. Böyük inqilabların, qanlı müharibələrin, dünyanın axarını birdəfəlik dəyişən hadisələrin təməlində əksərən ağla gəlməyən, sadə, bəzən, ümumiyyətlə, heç bir ilkin diqqətə layiq olmayan məsələlər durur. Ancaq bir sıra hallarda bu qaydadan istisnalar da olur, elə baş verənlərin özü kimi, səbəbi də böyük və əhəmiyyətli olur; Ermənistanda baş verən son hadisələrin nümunəsindəki kimi. Serj Sarqsyanın hakimiyyəti növbəti dəfə əldə saxlamaq və siyasi ömrünü üçüncü (mahiyyət etibarilə sonsuza qədər) dəfə uzatmaq istəyi onun özünün və cəmiyyətin (?!) təəccübünə rəğmən sarsıdıcı və artan xətlə böyüyən etiraza səbəb oldu. Sözsüz ki, bunda kövrək siyasi yetkinlik və yaxud da hələ tam məhv edilməmiş siyasi iqlim qalıqları həlledici rol oynadı; erməni cəmiyyəti aldadıcı formada ona təqdim edilən siyasi konfiqurasiya varisliyi ilə barışmadı və qiyam etdi.

Qiyam balaca şeydi, bu, heç üsyan da deyil. Qansız-qadasız inqilabdı. Geniş xalq kütlələrinin aktiv cəlbi və iştirakı ilə baş tutan inqilab. İnqilabın tapıntısı isə əvvəllər heç kimin tanımadığı, yaxud az tanıdığı Nikol Paşinyan oldu. Onun gözlənilməz və ssenaridənkənar liderliyi düşündürücüdür. Paşinyan kimdi? Deputat, jurnalist, hansısa azsaylı parlament fraksiyasının lideri, keçmiş siyasi məhbus və s. Bunlar statistik məlumatlardı və düşünmürəm ki, bu təyinlər onun siyasi liderliyinin dərin sosial-psixoloji səbəblərini izah etmək üçün yetərlidi, nəsə doğru-dürüst, dolğun məlumat mənbəyidi. Bəs başqa nə(lər)? 43 yaşlı Paşinyan, Ermənistanın “qızıl gəncliyinin” – 70-cilərin nümayəndəsidir. Bizdə olduğu kimi, düşmən ölkədə də 70-cilərin bütün şüurlu ömrü siyasi təlatümlərdə, ağılsız və heç kimə lazım olmayan müharibədə və ekzistensial tərəddüdlərdə keçib. Bu təbii paraleldə yeganə bir fərq var, onlar ilk baxışda qalibdirlər. Amma bu qalibliyin xoş və aldadıcı illüziya olduğu bir balaca ağıl sahibləri üçün şübhə yeri qoymur.

Paradoks başqadır: Paşinyan obrazı köhnə, buna baxmayaraq cəlbedicidir və üstəlik də yeni siyasi kontekstdə işə yarayır, həyat qabiliyyətlidir. Biz bu cür obrazlara ən yaxşı halda siyasi passionarlığın son illərində – 90-ların sonunda təsadüf edə bilərdik. Asketik sima, tük basmış batıq ovurdlar, bir balaca əyilmiş çiyinlər, sadə və nimdaş geyim, ağır, ləngərli yeriş hər əlamətiylə siyasi romantiklik illərinin xarizmatik liderlərini xatırladır. Bu köhnə obrazı yalnız irəliləyən zamanın gətirdiyi modern aksesuar tamamlayır: hətta ən vacib görüşlərdə belə, heç kimə etibar etməyib, yanında saxladığı ruqzaqı. Yəqin ki, bu ruqzaq olmasaydı, mən özümü 80-lərın, 90-ların ağılsız fədakarlıq və özündənkeçmə illərində hiss edərdim. İndi bütün dünyanı, o sıradan erməni (azərbaycanlı) siyasi mühitini aşkar praqmatizm və ürəkbulandıran faydalılıq, üstəlik də lotu liberalizm bürüdüyü halda, bu köhnə obrazın yeni qayıdışı, bu azmış kimi aşkar uğur qazanması və cəlbedicliyi suallar doğurur. Siyasətdə “hər şeyin təzəsi, liderin (burda obrazın) köhnəsi” tezisi işləmir, ən azı son onillərin sınağı, birgə yaşadığımız acı təcrübələr bunu deyir. Bəs onda nədir, hansı əlahiddə səbəblərdir yüzminlik kütlələri onun ardınca çəkib aparan? Konkret bir cavab vermək çətindir hər halda. Məncə, Paşinyan öz xalqına, təmsil etdiyi kütləyə bənzəyir, onun bügünki sosial durumu və həyat tərzini simvolizə edir. Ağır kasıbçılıq və sağalmaz ümidsizliyin süslədiyi fərəhsiz gündəlik həyat tərzinə yalnız və yalnız sonsuz xəyal gücü – rəngli və xoş arzular məna qatır. Erməni xalqı qarşısında dikələn şəxsin, ona rəhbərlik etmək iddiasında olan liderin ona oxşadığını, ondan biri olduğunu, onunla eyni ağır, gündəlik fərəhsiz həyatı bölüşdüyünü, amma gələcəyə inanılmaz işıqlı xəyal qurduğunu, vəd etdiyini bilir və bu obrazla özü arasında irreal əlaqə, rabitə qurur. Onun liderliyindən harın və eqoist, istənilən çətin sutusiayda özünü düşünmə və laqeydlik instinkti tökülmür.

Erməni inqilabının nə ilə nəticələnəcəyi, Paşinyanın sonadək uğur qazanıb-qazanmayacağı hələlik məlum deyil, bilinmir. Amma bu, indi təfərrüatdır, heç vacib olan şey də deyil və daha çox üstündə dayanılası mövzu başqadı. Ortalıqda bir Paşinyan reallığı var, bu “obraz reallıq” müasir siyasi liderlə bağlı bütün streotip düşüncə və doqmaları alt-üst edir. Məncə, siyasi mübarizə müntəxəbatına əyani dərs vəsaiti kimi düşəcək bu hadisənin əsas özəllliyi dözülməz və riyakar siyasi mühitdə fərqli, bir az da qeyri-siyasi xarakter daşımasıdır: avtoritar, əbədiliyə iddialı siyasi rejimləri dəyişib, islah etmək işində müxalif özülə bir çimdik, yaxud bir az da çox apolitik elementlər qatmaq. Başqa ugur formulu var ki?!…

Müəllifin məqalələri: 


Açar sözlər : 

Yazılıb da (də)   2018 May 01  Saat  15   Göndərən   مدير سايت Aran News
PDF Çap Dostlarına göndər Qayıt
Sizin rəyləriniz :
Ad :
Soyad :
  E-mail :
 
Bu material barədə öz rəyinizi bildirin